# Chiny: zdrowie w podróży, szczepienia i profilaktyka Adres: https://sowa-med.pl/szczepienia/chiny/ Stan na: 2026-11-09 ## W skrócie Do Chin nie jedzie się po szczepienie obowiązkowe: certyfikat żółtej gorączki dotyczy tylko osób przybywających z krajów ryzyka. Malarii na kontynencie nie ma, ale na południu występuje denga, a w całym kraju wścieklizna i japońskie zapalenie mózgu (poza Qinghai i Xinjiang). Szczepienia ustala się indywidualnie z lekarzem medycyny podróży – zalecane i rozważane pozycje pokazuje karta szczepień na tej stronie. Wody z kranu w Chinach się nie pije, także w dużych miastach. ## Szczepienia | Szczepienie | Zalecenie | Kiedy | Uwagi | |---|---|---|---| | Szczepienia rutynowe (MMR, grypa, COVID-19 i inne z PSO) | Zalecane większości podróżnych | Konsultacja przed podróżą to dobry moment, by uzupełnić szczepienia z Programu Szczepień Ochronnych – m.in. odra/świnka/różyczka, grypa, COVID-19, pneumokoki, półpasiec. | | | Tężec, błonica, krztusiec (dTpa) | Zalecane większości podróżnych | Jedna dawka przypominająca, jeśli od ostatniej minęło 10 lat. | | | Dur brzuszny | Zalecane większości podróżnych | Jedna dawka co najmniej 7–10 dni przed wyjazdem. Ochrona ok. 3 lat. | | | WZW typu A | Zalecane większości podróżnych | Najlepiej 2–4 tygodnie przed wyjazdem, ale szczepienie ma sens nawet tuż przed wylotem. Druga dawka po 6–12 miesiącach daje wieloletnią ochronę. | | | WZW typu B | Zalecane większości podróżnych | Szczepionka 3-dawkowa, przed wyjazdem co najmniej 2 dawki. Standardowo start 6 tygodni przed podróżą, w schemacie przyspieszonym 3 tygodnie. | | | Wścieklizna | Dla wybranych podróżnych | Schemat przedekspozycyjny: 2 dawki w odstępie 7 dni, zakończony przed wyjazdem. | | | Kleszczowe zapalenie mózgu | Dla wybranych podróżnych | Schemat przyspieszony: 2 dawki w odstępie 14 dni, potem trzecia. | | | Japońskie zapalenie mózgu | Dla wybranych podróżnych | 2 dawki w odstępie 7 lub 28 dni, druga co najmniej tydzień przed wyjazdem. | | | Denga | Dla wybranych podróżnych | 2 dawki w odstępie 3 miesięcy. Decyzja zawsze po konsultacji z lekarzem. | | - Żółta gorączka: Certyfikat wymagany przy przylocie z kraju ryzyka żółtej gorączki (także po tranzycie) - Malaria: Brak ryzyka malarii ## Jak przygotować się zdrowotnie do wyjazdu do Chin? Zacznij od wizyty w poradni medycyny podróży. Lekarz dobierze szczepienia do trasy, pory roku, długości pobytu i Twojego stanu zdrowia. Pełną listę szczepień zalecanych i rozważanych dla Chin pokazuje karta szczepień wyżej na tej stronie – tutaj opisujemy kontekst, którego karta nie mieści. - **Kilka tygodni przed wyjazdem** umów konsultację. Część szczepień wymaga więcej niż jednej dawki, więc im wcześniej, tym łatwiej je zaplanować. [DO WERYFIKACJI] - **Sprawdź swój stan zaszczepienia** na szczepienia rutynowe (m.in. odra, tężec, błonica, krztusiec, grypa, COVID-19). CDC przypomina, że przed każdą podróżą trzeba je mieć aktualne, a odra krąży obecnie w wielu regionach świata. - **Ustal, czy potrzebujesz certyfikatu żółtej gorączki** (zob. niżej). - **Wykup ubezpieczenie zdrowotne z transportem medycznym.** CDC zaleca takie ubezpieczenie, a wersja Yellow Book z 2020 r. opisuje, że szpitale w Chinach często nie przyjmują zagranicznych polis i żądają zaliczki przed leczeniem. [DO WERYFIKACJI – źródło z 2020 r.] - **Zabierz leki na receptę z zapasem i dokumentację.** CDC radzi sprawdzić w ambasadzie Chin, czy Twoje leki są legalne w kraju. Przydaje się też karta z danymi o chorobach przewlekłych i alergiach w języku lokalnym. ## Czy do Chin trzeba mieć certyfikat żółtej gorączki? Tylko w określonych sytuacjach. W Chinach nie ma ryzyka żółtej gorączki, ale obowiązuje wymóg certyfikatu. Dotyczy on osób od 9. miesiąca życia, które przybywają z krajów ryzyka lub spędziły ponad 12 godzin na lotnisku tranzytowym w takim kraju. Jeśli lecisz z Polski bezpośrednio lub przez Europę, wymóg Cię nie obejmuje. CDC podaje wyjątek dla podróży ograniczonych do Hongkongu i Makau. Certyfikat po szczepieniu jest ważny dożywotnio – WHO uchyliło wymóg dawki przypominającej w 2016 r. Szczegóły i status w karcie szczepień sprawdź przed wyjazdem, zwłaszcza jeśli trasa obejmuje Afrykę lub Amerykę Południową. ## Czym różnią się regiony Chin pod względem ryzyka zdrowotnego? Chiny mają bardzo zróżnicowane ryzyko. CDC zwraca uwagę na duże różnice między miastem a wsią oraz między wschodem a zachodem kraju. Podróżni służbowi, odwiedzający rodzinę i długo mieszkający w prowincji chorują częściej niż turyści w dużych miastach, bo bywają mniej ostrożni i częściej nocują w lokalnych miejscach. | Region | Najważniejsze ryzyka | Co z tego wynika | Południe i wybrzeże (Guangdong, Guangxi, Fujian, Hainan, Zhejiang, Yunnan) | Denga, chikungunya, JZM latem i jesienią | Ochrona przed komarami także w dzień. Rozważenie szczepienia przeciw dendze i JZM to decyzja lekarza (karta: „rozważ”). | Duże miasta wschodnie (Pekin, Szanghaj) | Choroby z wody i jedzenia, odra, gruźlica | Dla krótkiej podróży miejskiej ryzyko JZM jest niskie. Podstawą jest higiena i szczepienia rutynowe. | Zachód i płaskowyż (Tybet, Yunnan północny, Qinghai, Sichuan) | Choroba wysokościowa, wścieklizna, odległość od opieki medycznej | Plan aklimatyzacji i dostęp do leczenia po ekspozycji na wściekliznę. Lhasa leży na 3658 m n.p.m. | Lasy i parki w północnych i wschodnich prowincjach | Kleszcze (KZM, inne zakażenia kleszczowe) | Dotyczy głównie osób wędrujących i biwakujących. Sezon kleszczy trwa od wczesnej wiosny do późnej jesieni. | Hongkong i Makau | Denga, chikungunya (przypadki lokalne w 2025 r., w Hongkongu także we wrześniu 2026 r.) | Powściągliwość wobec ukąszeń komarów. Podróż wyłącznie do tych terenów jest wyłączona z wymogu certyfikatu żółtej gorączki. Ze względu na ryzyko JZM NaTHNaC wskazuje całe Chiny z wyjątkiem prowincji Qinghai i Xinjiang. Ryzyko trwa przez cały rok, a najwyższe jest od maja do października. Dla krótkich wyjazdów ograniczonych do dużych miast NaTHNaC uznaje je za niskie. ## Czy w Chinach jest malaria? Według NaTHNaC nie. Światowa Organizacja Zdrowia uznała Chiny za wolne od malarii w 2021 r., więc profilaktyka przeciwmalaryczna nie jest potrzebna, co zgadza się z kartą szczepień. Ochrona przed ukąszeniami pozostaje zalecana z powodu dengi i chikungunyi. Uwaga: strona CDC dla podróżnych nadal zawiera ogólne zdanie o ryzyku malarii w niektórych częściach Chin. Starsze wydanie Yellow Book z 2020 r. wymieniało południe prowincji Yunnan. Te zapisy wyglądają na nieaktualne wobec certyfikacji WHO z 2021 r. [DO WERYFIKACJI] ## Czy można pić wodę z kranu i co jeść? Nie pij wody z kranu, także w dużych miastach. CDC zaleca wodę butelkowaną, którą kupisz w sklepach i restauracjach. Dotyczy to także mycia zębów i kostek lodu, jeśli nie masz pewności co do ich pochodzenia. [DO WERYFIKACJI – lód i zęby to zalecenie ogólne, nie wynika ze źródła] - Jedz potrawy gorące, świeżo przygotowane. Surowe warzywa i owoce bez skórki to większe ryzyko. - Myj ręce przed jedzeniem. Weź środek na bazie alkoholu (min. 60%), gdy nie ma wody i mydła. - Szczepienie przeciw durowi brzusznemu nie chroni w 100%, więc higiena jedzenia obowiązuje także zaszczepionych. - W prowincji Sichuan (rezerwaty pand) CDC zwraca uwagę, że toalety spłukiwane mogą być niedostępne. Na biegunkę podróżnych weź doustne sole nawadniające. Antybiotyk „na wszelki wypadek” możesz zabrać wyłącznie po konsultacji z lekarzem, który dobierze preparat do Ciebie. ## Jak chronić się przed komarami i innymi owadami? Komary przenoszące dengę i chikungunyę kłują w dzień, dlatego repelent i długie rękawy przydają się także w mieście. W 2025 r. w Chinach potwierdzono ponad 29 tys. lokalnych zakażeń chikungunyą, głównie w prowincji Guangdong (dane WHO przytaczane przez NaTHNaC). CDC nie zaleca rutynowo szczepienia przeciw chikungunyi. - Stosuj repelent zgodny z zaleceniami CDC i noś odzież zakrywającą ręce i nogi. - Śpij w pomieszczeniach z klimatyzacją, siatkami w oknach lub pod moskitierą. - Na wycieczkach po lasach i terenach trawiastych stosuj odzież impregnowaną permetryną i sprawdzaj ciało pod kątem kleszczy po powrocie z trasy. ## Co zrobić po pogryzieniu lub podrapaniu przez zwierzę? Traktuj każde ugryzienie ssaka w Chinach jako wysokie ryzyko wścieklizny, także w mieście. CDC podaje, że zakażone psy są w Chinach powszechne, a wirus występuje też u dzikich zwierząt. NaTHNaC dodaje, że nietoperze mogą nosić wirusy zbliżone do wścieklizny. - Dokładnie myj ranę wodą z mydłem przez kilka minut. [DO WERYFIKACJI] - Natychmiast zgłoś się do lokalnego lekarza, nawet jeśli rana wygląda niegroźnie. - Poproś o ocenę ekspozycji i profilaktykę poekspozycyjną. Zaszczepienie przed wyjazdem upraszcza leczenie – o jego sensie decyduje lekarz (karta: „rozważ”). - Poinformuj ubezpieczyciela i asystenta medycznego. Immunoglobulina przeciw wściekliźnie spełniająca standardy międzynarodowe bywa w Chinach niedostępna. CDC opisuje przypadki przerwania podróży i ewakuacji do Bangkoku, Hongkongu lub kraju. To główny powód, dla którego osoby jadące na wieś lub w odległe rejony omawiają z lekarzem szczepienie przed wyjazdem. Unikaj kontaktu z psami, kotami i małpami, a dzieci pilnuj szczególnie – CDC zauważa, że częściej ulegają ekspozycji. ## Jak klimat i wysokość wpływają na zdrowie? Zachodnie Chiny leżą wysoko: Xining 2295 m, Lijiang 2418 m, Shangri-La 3280 m, Lhasa 3658 m. NaTHNaC zaleca, by przed wejściem powyżej 3000 m spędzić kilka dni poniżej tej wysokości. Ruch w górę powinien być stopniowy. - Unikaj przejazdu z wysokości poniżej 1200 m na ponad 3500 m w ciągu jednego dnia. - Nie zwiększaj wysokości noclegu o więcej niż 500 m na dobę i rób dzień odpoczynku co 3–4 dni. - Choroby przewlekłe serca lub płuc oraz ciążę omów z lekarzem przed planem wysokogórskim. Leki na chorobę wysokościową przepisuje lekarz. W upalnych, wilgotnych regionach południa pamiętaj o nawodnieniu i ochronie przeciwsłonecznej. CDC proponuje krem z filtrem SPF 15 lub wyższym, okulary i kapelusz. ## Jakie inne zagrożenia warto znać? - **Schistosomatoza.** CDC wskazuje jej występowanie w Chinach i radzi unikać kąpieli w słodkiej, niechlorowanej wodzie (jeziora, stawy, rzeki). NaTHNaC ocenia ryzyko jako bardzo niskie. - **Gruźlica.** Dla Tybetu NaTHNaC podaje zapadalność co najmniej 40 przypadków na 100 tys. mieszkańców. Unikaj bliskiego kontaktu z osobami z kaszlem o nieznanej przyczynie. - **Infekcje przenoszone drogą płciową.** NaTHNaC odnotował przypadki rozszerzonej oporności rzeżączki u brytyjskich podróżnych w popularnych miejscach turystycznych Chin. Używaj prezerwatyw i unikaj tatuaży, piercingu i zabiegów bez sterylnego sprzętu (źródłem ryzyka WZW B). - **Grypa ptasia.** NaTHNaC prowadzi osobną stronę z zaleceniami dla podróżnych do Chin. Sprawdź ją przed wyjazdem. - **Ruch drogowy.** CDC radzi zapinać pasy, siadać z tyłu w taksówce, nosić kask na motocyklu i rowerze oraz unikać jazdy po zmroku, szczególnie poza miastami. ## Kiedy iść do lekarza po powrocie z Chin? Zgłoś się do lekarza, jeśli po powrocie wystąpi gorączka, biegunka trwająca dłużej niż kilka dni, żółtaczka, wysypka, silny ból głowy lub objawy neurologiczne. Powiedz lekarzowi, że byłeś w Chinach, w jakich prowincjach i jak długo, oraz czy miałeś kontakt ze zwierzętami, kleszczami lub komarami. [DO WERYFIKACJI – czas pojawienia się objawów i progi „kilka dni” to ogólna praktyka kliniczna] - **Gorączka** po pobycie na południu: myśl o dendze i chikungunyi, mimo że w Chinach nie ma malarii. - **Kaszel utrzymujący się wiele tygodni** po pobycie w rejonach o wyższej zapadalności na gruźlicę. [DO WERYFIKACJI] - **Ugryzienie lub zadrapanie przez zwierzę**, także wiele miesięcy wcześniej: poinformuj lekarza, jeśli nie dokończyłeś leczenia poekspozycyjnego w Chinach. [DO WERYFIKACJI] - **Ukłucie kleszcza** w lesie: obserwuj się przez kilka tygodni i zgłoś gorączkę lub zmiany skórne. Ten tekst nie zastępuje porady lekarza. Zalecane i rozważane szczepienia dla Twojej trasy sprawdź w karcie szczepień i omów w poradni medycyny podróży. ## Najczęstsze pytania ### Jakie szczepienia przed wyjazdem do Chin? Przy wjeździe do Chin z Polski nie jest wymagane żadne szczepienie. Lekarze medycyny podróży zalecają: tężec, błonica, krztusiec (dTpa), dur brzuszny, WZW typu A i WZW typu B (oraz aktualne szczepienia rutynowe). Dla wybranych podróżnych, zależnie od trasy i aktywności: wścieklizna, kleszczowe zapalenie mózgu, japońskie zapalenie mózgu i denga. Certyfikat żółtej gorączki jest potrzebny, jeśli przylatujesz z kraju ryzyka lub masz tam tranzyt. Malaria tu nie występuje. ### Czy przy wjeździe do Chin potrzebny jest certyfikat szczepienia przeciw żółtej gorączce? Certyfikat wymagany przy przylocie z kraju ryzyka żółtej gorączki (także po tranzycie). Certyfikat jest ważny od 10. dnia po szczepieniu i przez całe życie. ### Chiny – czy jest ryzyko malarii? Brak ryzyka malarii. Na malarię nie ma szczepionki dla podróżnych – decyzję o profilaktyce lekowej podejmuje lekarz. ### Ile czasu przed wyjazdem do Chin trzeba się zaszczepić? Najlepiej umówić konsultację 6–8 tygodni przed wylotem. Część schematów wymaga kilku dawek, a certyfikat żółtej gorączki zaczyna obowiązywać dopiero 10 dni po szczepieniu. Przy krótszym terminie też warto iść do lekarza – część szczepień da się jeszcze wykonać. ### Czy do Chin potrzebuję szczepienia obowiązkowego? Dla podróżnych z Polski żadne szczepienie nie jest wymagane przy bezpośrednim przylocie. Certyfikat żółtej gorączki dotyczy osób od 9. miesiąca życia przybywających z krajów ryzyka lub po tranzycie dłuższym niż 12 godzin w takim kraju. Zalecane szczepienia (m.in. WZW A i B, dur brzuszny, tężec–błonica–krztusiec) opisuje karta szczepień. ### Czy w Chinach jest malaria i czy potrzebna jest tabletka profilaktyczna? NaTHNaC podaje, że WHO uznała Chiny za wolne od malarii w 2021 r., więc profilaktyka leczenia nie jest potrzebna. Nadal zalecana jest ochrona przed komarami z powodu dengi i chikungunyi. Starsze zapisy CDC o ryzyku w części kraju traktuj ostrożnie i omów z lekarzem medycyny podróży. ### Czy mogę pić wodę z kranu w Chinach? Nie. CDC wskazuje, że woda z kranu nie nadaje się do picia nawet w dużych miastach. Pij wodę butelkowaną, którą łatwo kupić w sklepach i restauracjach. ### Gdzie w Chinach jest największe ryzyko dengi? NaTHNaC wymienia wśród najbardziej dotkniętych prowincji Fujian, Guangdong, Guangxi, Hainan, Yunnan i Zhejiang oraz Hongkong i Makau. Komary kłują w ciągu dnia, więc repelent i odzież z długim rękawem przydają się w mieście. Szczepienie przeciw dendze to decyzja lekarza, zgodnie z kartą szczepień. ### Co zrobić po pogryzieniu przez psa w Chinach? Umyj ranę wodą z mydłem i od razu zgłoś się do lekarza, nawet przy niewielkiej ranie. Ugryzienie ssaka w Chinach traktuje się jak wysokie ryzyko wścieklizny. Immunoglobulina o międzynarodowym standardzie bywa niedostępna, więc zadzwoń do ubezpieczyciela lub asystenta medycznego. ### Jak uniknąć choroby wysokościowej w Tybecie? Przed wejściem powyżej 3000 m spędź kilka dni poniżej tej wysokości i wznoś się stopniowo. NaTHNaC zaleca nie zwiększać wysokości noclegu o więcej niż 500 m na dobę i robić dzień odpoczynku co 3–4 dni. Lhasa leży na 3658 m, więc plan trasy omów z lekarzem, zwłaszcza przy chorobach serca i płuc. ## Źródła - CDC – Travelers' Health: China (widok podróżnego) (cdc.gov) - CDC – Yellow Book 2026: China (cdc.gov) - CDC – Yellow Book 2020: China (popular itineraries) (cdc.gov) - CDC – Yellow Book 2020: Yellow Fever Vaccine & Malaria Prophylaxis Information, China (cdc.gov) - NaTHNaC – TravelHealthPro: China (travelhealthpro.org.uk) - NaTHNaC – TravelHealthPro: Tibet (China) (travelhealthpro.org.uk) - NaTHNaC – TravelHealthPro: Hong Kong (China) (travelhealthpro.org.uk) - NaTHNaC – TravelHealthPro: Macao (China) (travelhealthpro.org.uk) - WHO – Countries with risk of yellow fever transmission and countries requiring yellow fever vaccination (cdn.who.int) - NIZP PZH – Program Szczepień Ochronnych (szczepienia.pzh.gov.pl) - Szczepienia dla podróżujących – Chiny (strona porównawcza, stan 30.07.2024) (szczepieniadlapodrozujacych.pl) - WHO – Yellow fever: countries with risk and vaccination requirements (who.int) - CDC – Travelers’ Health: Destinations (cdc.gov) - NaTHNaC – TravelHealthPro: Country information (travelhealthpro.org.uk) - Szczepienia obowiązkowe i zalecane przed wyjazdem – zestawienie (stan 30.07.2024) (szczepieniadlapodrozujacych.pl) --- Materiał informacyjny. Decyzję o szczepieniach podejmuje lekarz medycyny podróży.